O Deklaraciji o osudi zločina u Srebrenici; o zločinima nad Mađarima 1944/45.

PREDSEDAVAJUĆA: ...Prvi prijavljeni za reč, a po redosledu narodnih poslanika, po prijavama za reč u jedinstvenom pretresu je narodni poslanik Bálint Pásztor, a posle njega narodna poslanica Aleksandra Janković.

BÁLINT PÁSZTOR (BALINT PASTOR): Gospođo predsedavajuća, dame i gospodo narodni poslanici, veliki mislilac iz 17. veka Džon Lok se bavio, pored političke filozofije, pitanjima jezika i on je na jednom mestu napisao da skoro svi problemi potiču od toga što reči ne probuđuju uvek one ideje u slušaocu na koje je govornik mislio. On je rekao da iste reči koristimo za različite pojmove, a jedan pojam se označava sa više reči. Znači, jezik je nesavršen.

Značenje pojma genocida možemo svi naći u članu 370. Krivičnog zakonika Republike Srbije. Tu piše: "Ko u nameri da potpuno ili delimično uništi neku nacionalnu, etničku, rasnu ili versku grupu, kao takvu, naredi da se vrše ubistva ili teške povrede tela ili teško narušavanje fizičkog ili duševnog zdravlja članova grupe ili da se grupa stavi u takve životne uslove koji dovode do potpunog ili delimičnog istrebljenja grupe, kazniće se" itd.
   
Presudom Međunarodnog suda pravde od 26. februara 2007. godine se kazuje da se na području Srebrenice desio teritorijalno ograničen genocid. Rezolucijom Evropskog parlamenta od 15. januara 2009. godine se na isti način spominje termin genocid. Danas u Narodnoj skupštini imamo na dnevnom redu Predlog deklaracije o osudi zločina u Srebrenici. Ovaj tekst Predloga se može tumačiti na više načina, zbog toga što sadrži jednu formulaciju prema kojoj "Narodna skupština najoštrije osuđuje zločin izvršen nad bošnjačkim stanovništvom u Srebrenici jula 1995. godine, na način utvrđen presudom Međunarodnog suda pravde". Ko želi da vidi u ovom tekstu, u ovom predlogu termin "genocid", taj će videti termin genocid. Ko želi da u ovom predlogu vidi termin "zločin", taj će sa punim pravom videti termin zločin.
   
Ne slažemo se, kao narodni poslanici Saveza vojvođanskih Mađara, sa svim formulacijama iz ovog predloga deklaracije. Mi bismo želeli da ovaj tekst bude određeniji, ali nemamo pravo da ne podržimo ovaj predlog i zbog toga ćemo glasati za ovaj predlog deklaracije, kao što ćemo glasati za nekoliko dana i za drugi predlog deklaracije o osudi zločina nad srpskim narodom 90-ih godina u građanskom ratu na području SFRJ.
   
Cenimo nameru i nastojanje za zatvaranjem tog poglavlja prošlosti i usvajanje ove deklaracije koja je danas na dnevnom redu, vidimo kao način suočavanja sa prošlošću i kao civilizacijsko pitanje. Ovo uopšte nije mađarsko-srpsko pitanje, ovo je civilizacijsko pitanje i mi ćemo podržati ovaj predlog.
   
Ovakvi tekstovi, ovakve deklaracije je trebalo doneti i u odnosu na druge "zločine", da upotrebim termin iz ovog predloga, iz prošlosti ove države. Kao što znate, 1944. i 1945. godine su se na teritoriji čitave države desili zločini. Ne bih licitirao brojkama, ali znamo da je pogubljeno, bez ikakvih sudskih presuda, jako veliki broj pripadnika mađarskog naroda, nemačkog naroda, kao i pripadnici srpskog, hrvatskog i ostalih naroda koji su bili okarakterisani u tadašnjem režimu kao saradnici fašističke vlasti.
   
U Čurugu, Žablji i Mošorinu su proterani svi Mađari, većina njih je završila u koncentracionom logoru u Bačkom Jarku, gde je ubijeno, prema podacima iz matičnih knjiga umrlih, 6.429 lica, od toga 955 dece. U mađarskoj zajednici je prisutno živo sećanje na nevine žrtve iz tog vremena. U skoro svakom selu su se desili zločini i mi, pripadnici mađarske nacije, na dan mrtvih obeležavamo sećanje na njih, između ostalog i u Čurugu, gde se svake godine ruši krst, nažalost.
   
Nevinih žrtava je, naravno, bilo i 1941. i 1942. godine. Mislim prvenstveno na raciju u Novom Sadu i niko ne želi da negira postojanje tog tragičnog zločina. Mađarska strana je još tokom Drugog svetskog rata ispojila značajne gestove priznavanja krivice. Petnaestorica glavnih krivaca iz redova mađarskih vojnih i žandarmerijskih snaga su još tokom 1943. godine osuđeni delom na smrtne kazne, a delom na kazne zatvora, a od strane mađarskog premijera Mikloša Kalaija je još 1942. godine novosadska racija okarakterisana ratnim zločinom. Skupština AP Vojvodine je 2003. godine donela Rezoluciju o nepriznavanju kolektivne krivice, kojom Rezolucijom se zalaže za punu rehabilitaciju svih prognanih, nevino optuženih i nevino stradalih tokom i neposredno nakon Drugog svetskog rata, ne dovodeći u pitanje individualno utvrđenu odgovornost. Nacionalni savet mađarske nacionalne manjine je 2004. godine doneo Deklaraciju, ali Narodna skupština Republike Srbije i Vlada Srbije i dalje ćute.
   
Postignut je sporazum 2009. godine između predsednika Srbije i Mađarske o formiranju mešovite komisije istoričara akademija nauka, koja treba da istraži ta dešavanja iz 1944. i 1945. godine. Očekujemo da ta komisija počne sa radom, a nakon utvrđivanja činjenica da se donese rezolucija i o tim tragičnim dešavanjima i da konačno dođe do pomirenja između srpskog i mađarskog naroda, u tom smislu da dođe do međusobnog priznavanja krivice i potpisivanja zajedničkih izjava o istorijskom pomirenju. To očekujemo, a danas ćemo glasati za predloženu deklaraciju.
   
PREDSEDNIK: Zahvaljujem, gospodine Pásztor. Reč ima Aleksandra Janković.

comments powered by Disqus

22. januar 2024.

16,00 - Hajdukovo - Sednica Predsedništva i Saveta SVM-a

23. januar 2024.

07,30 - Subotica - Gostovanje u političkoj emisiji "Napindító" na Subotičkom mađarskom radiju (na mađarskom jeziku; uživo)

10,00 - Novi Sad - Potpisivanje ugovora povodom početka realizacije investicije u zgradi Mađar soa

24. januar 2024.

17,00 - Subotica - Sednica Saveta Gradske organizaciji SVM u Subotici

25. januar 2024.

10,00 - Subotica - Svečanost povodom dana Biskupijske klasične gimnazije "Paulinum"

26. januar 2024.

08,00 - Subotica - Sednica Saveta za usaglašavanje Skupštine Grada Subotice

18,00 - Senta - Svečanost povodom Dana mađarske kulture

28. januar 2024.

17,00 - Kanjiža - Ekumensko bogosluženje

31. januar 2024.

09,00 - Subotica - Sednica Komisije za statutarna pitanja, organizaciju i normativna akta Skupštine grada

09,30 - Subotica - Sednica Komisije za kadrovska i administrativna pitanja i radne odnose Skupštine grada

10,00 - Subotica - Press konferencija u svojstvu predsednika Skupštine Grada

18,00 - Dan Grada Novog Sada, svečana manifestacija SVM-a

1. februar 2024.

08,30 - Subotica - Sastanak odborničke grupe SVM u Skupštini Grada Subotice

09,00 - Subotica - 43. sednica Skupštine Grada Subotice

15,00 - Subotica - Intervju za dnevni list "Mađar so" (Magyar Szó)

2. februar 2024.

14,00 - Subotica - Centralna kancelarija Fondacije Prosperitati – svečano otvaranje novog sedišta

18,00 - Novi Kneževac - Proslava povodom 17. godina od osnivanja Opštinske organizacije SVM

6. februar 2024.

10,00 - Beograd - Prva, konstitutivna sednica Narodne skupštine u Četrnaestom sazivu

10,30 - Beograd - Snimanje političke emisije "Közügyek" na TV Pannon (na mađarskom jeziku; na programu danas u 18 časova)

11,30 - Beograd - Sastanak sa Jožefom Mađarom, ambasadorom Mađarske u Beogradu

8. februar 2024.

16,30 - Čoka - obeležavanje 90. godišnjice od smrti Ferenca More

17. februar 2024.

13,30 - Budimpešta - Sastanak sa Palom Barnom Žigmondom, poslanikom u Parlamentu Mađarske, direktorom Fides-a za poslove u regionu

15,00 - Budimpešta - Godišnji pregled minule godine - održava premijer Mađarske, Viktor Orban

19. februar 2024.

13,00 - Hajdukovo - Sednica Predsedništva i Saveta SVM-a

18,00 - Sombor - Dan Grada Sombora, svečana manifestacija SVM-a

20. februar 2024.

07,30 - Subotica - Gostovanje u političkoj emisiji "Napindító" na Subotičkom mađarskom radiju (na mađarskom jeziku; uživo)

15,30 - Subotica - Sastanak sa dr. Čabom Đuricom, rektorom Univerziteta poljoprivrednih i prirodnih nauka (MATE)

21. februar 2024.

10,00 - Senta - svečana dodela diploma Univerziteta poljoprivrednih i prirodnih nauka (MATE)

24. februar 2024.

10,30 - Palić - Konferencija pravnika u organizaciji Udruženja pravnika vojvođanskih Mađara 

26. februar 2024.

16,30 - Budimpešta, Parlament - Izbor i polaganje zakletve predsednika Republike Mađarske

27. februar 2024.

10,30 - Beograd - Razgovor sa predsednikom Republike Srbije, Aleksandrom Vučićem

1. mart 2024.

09,00 - Subotica - Sednica Saveta za usaglašavanje Skupštine Grada Subotice

2. mart 2024.

10,00 - Senta - Izborna skupština SVM

4. mart 2024.

13,30 - Subotica - Intervju dnevnom listu „Politika”

5. mart 2024.

09,00 - Subotica - Sednica Komisije za statutarna pitanja, organizaciju i normativna akta Skupštine grada

09,30 - Subotica - Sednica Komisije za kadrovska i administrativna pitanja i radne odnose Skupštine grada

10,00 - Subotica - Press konferencija u svojstvu predsednika Skupštine Grada

10,30 - Subotica - Snimanje političke emisije "Közügyek" na TV Pannon (na mađarskom jeziku; na programu danas u 18 časova)

6. mart 2024.

08,00 - Budimpešta - sastanak sa mađarskim ministrom spoljnih poslova i trgovine Peterom Sijartom 

09,00 - Budimpešta - održavanje predavanja na Sastanku sa šefovima diplomatskih misija u Ministarstvu za spoljne poslove i trgovinu 

10,00 - Budimpešta - sastanak sa državnim sekretarom u parlamentu, zamenikom ministra za spoljne poslove Leventeom Mađarem

16,00 - Subotica - Intervju za dnevni list  "Magyar Szó“

7. mart 2024.

08,30 - Subotica - Sastanak odborničke grupe SVM u Skupštini Grada Subotice

09,00 - Subotica - 44. sednica Skupštine Grada Subotice

12,30 - Subotica - Intervju za nedeljnik "Het Nap" (Hét Nap)

8. mart 2024.

14,00 - Budimpešta - Memorijalna svečanost i dodela nagrade „Esterházy János“ 

11. mart 2024.

17,00 - Bečej - Obeležavanje 125. godišnjce smrti Mora Tana

12. mart 2024.

07,30 - Subotica - Gostovanje u emisiji "Napindító" Subotičkog mađarskog radija

10,30 - Subotica - Intervju za nedeljnik "Subotičke novine"

13. mart 2024.

13,30 - Subotica - Sastanak sa poslanikom u parlamentu Mađarske, poverenikom Vlade za ekonomski razvoj južne Mađarske, Gaborom Banjaijem

18,00 – Palić - svečani prijem u čast mađarske revolucije i borbe za slobodu 1848/49 godine u organizaciji Generalnog konzulata Mađarske

14. mart 2024.

11,00 - Bački Vinogradi - svečano otkrivanje biste Šandora Petefija

12,00 - Bački Vinogradi - Susret sa državnim sekretarom za nacionalnu politiku Mađarske, Janošom Arpadom Potapijem

15. mart 2024.

10,00 - Novi Itebej - Centralna proslava mađarskog nacionalnog praznika u organizaciji Saveza vojvođanskih Mađara

15,00 - Stara Moravica - Centralna proslava mađarskog nacionalnog praznika u organizaciji Saveza vojvođanskih Mađara

17,00 - Subotica - sastanak sa državnim sekretarom Ministarstva poljoprivrede Mađarske, dr Martonom Palom Nobilisom

18,00 - Subotica - Centralna proslava mađarskog nacionalnog praznika u organizaciji Saveza vojvođanskih Mađara

16. mart 2024.

16,00 - Ostojićevo - Svečani program i otkrivanje spomen ploče Ištvanu Pastoru

18,30 - Torda - Polaganje venaca i svečani program

18. mart 2024.

09,00 - Subotica - Intervju dnevnom listu „Magyar Nemzet“

11,00 - Beograd - Sednica Narodne skupštine

19. mart 2024.

10,00 - Subotica - Sastanak sa čelnicima Srba iz Mađarske

20. mart 2024.

10,00 - Beograd - Sednica Narodne skupštine

17,25 - Beograd - Narodna skupština - Dan za glasanje

21. mart 2024.

17,00 - Palić - sastanak sa Filipom Rakaijem

18,00 - Palić - vojvođanska svečana premijera filma „Most vagy soha!“

25. mart 2024.

09,00 - Subotica - Sastanak sa potpredsednicima SVM-a

10,00 - Subotica - Sastanak sa zamenikom ministra u Kabinetu premijera Mađarske Miklošem Panjijem, županom Županije Čongrad-Čanad, Laslom Šalgo i zamenikom državnog sekretara za koordinaciju strateških pitanja, dr Adamom Čepetijem

 

26. mart 2024.

07,30 - Subotica - Gostovanje u emisiji "Napindító" na Subotičkom mađarskom radiju (na mađarskom jeziku; uživo)

11,00 - Senta - Izborna skupština Saveza agrarnih udruženja Vojvodine

27. mart 2024.

12,00 - Subotica - Snimanje emisije „U sred srede“ na TV Subotica (na programu danas u 19,00 časova)

28. mart 2024.

08,00 - Subotica - Sednica Saveta za usaglašavanje Skupštine Grada Subotice

10,00 - Subotica - Sastanak sa Kristoferm R. Hilom, ambasadorom SAD u Beogradu

13,30 - Subotica - Sastanak predsednika, potpredsednika, članova Izvršnog odbora, predsednika i zamenika predsednika Saveta SVM-a

2. april 2024.

10,00 - Subotica - Sastanak sa Čongorom Čakijem, predsednikom Saveza „Rakoci“

3. april 2024.

09,00 - Subotica - Sednica Komisije za statutarna pitanja, organizaciju i normativna akta Skupštine grada

09,30 - Subotica - Sednica Komisije za kadrovska i administrativna pitanja i radne odnose Skupštine grada

10,00 - Subotica - Press konferencija u svojstvu predsednika Skupštine Grada

18,00 - Temerin - poseta Andrašu Agoštonu

4. april 2024.

08,30 - Subotica - Sastanak odborničke grupe SVM u Skupštini Grada Subotice

09,00 - Subotica - 45. sednica Skupštine Grada Subotice

13,00 - Bačka Topola - Sastanak sa poverenikom ministra u vladi Mađarske, Đulom Dalošem

18,00 - Sombor - Sastanak sa čelnicima mesnih organizacija i funkcionerima koji pripadaju Zapadnobačkoj okružnoj organizaciji SVM-a

9. april 2024.

07,30 - Subotica - Gostovanje u emisiji "Napindító" na Subotičkom mađarskom radiju (na mađarskom jeziku; uživo)

18,00 - Sombor - Sastanak sa čelnicima mesnih organizacija i funkcionerima koji pripadaju Zapadnobačkoj okružnoj organizaciji SVM-a

13. april 2024.

10,00 - Beregovo (Ukrajina) - 34. Skupština Mađarskog kulturnog saveza u Ukrajini

15. april 2024.

09,00 - Subotica - Snimanje intervjua za emisiju „Délvidék ma” Televizije M1 (na mađarskom jeziku, na programu 16. aprila i u emisiji „Közügyek” TV Pannon 16. aprila, u 18,10 časova)

16. april 2024.

19,00 - Segedin - Univerzitet nauka u Segedinu, svečana večera u čast dobitnice Nobelove nagrade, dr Katalin Kariko